ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୦୫/୦୪: ଇରାନରେ ଇସଲାମ ସରକାର ଯୁଦ୍ଧର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ନିଜର ସାମରିକ ବାହିନୀକୁ ମଜବୁତ କରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବାବେଳେ ସାଧାରଣ ଲୋକମାନେ ଆର୍ଥିକ ସଙ୍କଟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି। ଦେଶର ମୁଦ୍ରାର ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇଛି, ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଆକାଶଛୁଆଁ ହୋଇଛି ଏବଂ ବେକାରୀ ୭୦% ଅତିକ୍ରମ କରିଛି।
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମସଉଦ ପେଜେଶକିଆନ୍ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ ପରିସ୍ଥିତି ଆହୁରି ବିଗିଡି ଯାଇଛି। ପିଟ୍ସବର୍ଗ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ସେଣ୍ଟର ଅଫ୍ ଗଭର୍ନାନ୍ସ ଆଣ୍ଡ୍ ମାର୍କେଟ୍ସର ବରିଷ୍ଠ ଗବେଷକ ମହମ୍ମଦ ମେସିନ୍ ଚିଆନ୍ଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ ଇରାନ ସରକାର ଇସଲାମିକ୍ ରିଭୋଲ୍ୟୁସନାରୀ ଗାର୍ଡ କର୍ପସ (ଆଇଆରଜିସି) ଏବଂ ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେଉଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଗତ କିଛି ବର୍ଷ ଧରି ଜୀବନର ସ୍ତର କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପାଉଛି, କିନ୍ତୁ ଗତ ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ଏକ ଦୁଃଖଦ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପେଜେଶକିଆନ୍ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଠୋସ୍ ରିଲିଫ୍ ଯୋଜନା ବଜେଟରେ ସାମିଲ କରିନାହାଁନ୍ତି।
ସେନାଙ୍କ ପାଇଁ ଖୋଲିଛନ୍ତି ରାଜକୋଷ:
ରାଜସ୍ୱ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଟିକସ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଉଥିବାବେଳେ ସରକାର ନୂତନ ବର୍ଷ ପାଇଁ ସାମରିକ ବଜେଟକୁ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି। ମୁଦ୍ରାର ଅବସ୍ଥା ଏତେ ଖରାପ ଯେ ଆମେରିକାର ଟ୍ରେଜେରୀ ସଚିବ ସ୍କଟ ବେସାଣ୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯଦି ମୁଁ ଇରାନରେ ଥା’ନ୍ତି, ତେବେ ମୁଁ ତୁରନ୍ତ ରିଆଲରେ ମୋର ସମସ୍ତ ଜମାରାଶିକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିଥାନ୍ତି। ଏଥି ସହିତ ପେନ୍ସନ୍ ଭଳି ମୌଳିକ ଦାୟିତ୍ବ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ତୈଳ ବିକ୍ରୟରୁ ଆୟ ଆଉ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ନୁହେଁ।
ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ହତିଆର ଧରି ମୈଦାନକୁ ଓହ୍ଲାଇଲେ କିମ୍ ଜୋଙ୍ଗ ଉନ୍, ସ୍ନାଇପର ରାଇଫଲରୁ କଲେ ଟାର୍ଗେଟ
ଖରାପ ପରିସ୍ଥିତି ଦେଇ ଗତି କରୁଛି ଇରାନ:
ଭିଏନା ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଫର୍ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଇକୋନୋମିକ୍ ଷ୍ଟଡିଜ୍ର ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ ମେହଡି ଗୋଡସି କହିଛନ୍ତି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଅର୍ଥନୈତିକ ସଙ୍କଟ ଇରାନର ବିପ୍ଳବ ପରଠାରୁ ଇରାନର ସବୁଠାରୁ ଖରାପ ସମୟ ଆଣିଦେଇଛି। ଇରାନ-ଇରାକ ଯୁଦ୍ଧର ଆଠ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଅବସ୍ଥା ଏତେ ଖରାପ ନଥିଲା। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦେଶ ନୀତିର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କେବଳ କ୍ଷମତାରେ ରହିବା, ଯେଉଁଥି ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ଉତ୍ତେଜନାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରାଯାଉଛି।
ତେଲ ବିକ୍ରିକରି ଆୟ କେତେ ?
ଇରାନର ଅର୍ଥନୀତି ମୁଖ୍ୟତଃ ତୈଳ ରପ୍ତାନି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ଯଦିଓ ୨୦୨୪ ସୁଦ୍ଧା ତୈଳ ୫୪ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଆୟ କରିଛି, ତଥାପି ଆମେରିକାର ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଏବଂ ରପ୍ତାନି ଲକ୍ଷ୍ୟ ଏହି ଆୟକୁ ଅସ୍ଥାୟୀ କରିପାରିଛି। ଯଦି ରପ୍ତାନି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ସରକାର ଡଲାର ଯୋଗାଇବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବେ ନାହିଁ, ଯାହା ଦ୍ବାରା ଇନ୍ଧନ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀର ମୂଲ୍ୟ ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଉପରେ ଦିଆଯାଉଥିବା ସବସିଡି ମଧ୍ୟ ଶେଷ ହୋଇପାରେ।
ଯଦି ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ, ତେବେ ୨୦୧୯ ଭଳି ବ୍ୟାପକ ବିରୋଧର ସମ୍ଭାବନା ବଢ଼ିପାରେ, ସେତେବେଳେ ହଠାତ୍ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ହେତୁ ସାରା ଦେଶରେ ହିଂସା ଦେଖାଦେଇଥିଲା। ଶହ ଶହ ଲୋକଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ହଜାର ହଜାର ଲୋକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ବିଶ୍ବାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏଥର ମଧ୍ୟ ଯଦି ସରକାର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ଅବହେଳା ଜାରି ରଖନ୍ତି, ତେବେ ଏକ ନୂତନ ବିରୋଧର ଲହରୀ ଖେଳିପାରେ। ଯୁଦ୍ଧର ଭୟ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ପରିଚାଳନା ଭଳି ସଂଗିନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଇରାନର ନେତୃତ୍ୱ ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି।
You can also read: ଏ ବର୍ଷ ମାନ୍ଦାବସ୍ଥା ଆଶଙ୍କା: ବିଶ୍ୱରେ ତେଜିବ ଦର୍ଦାମ, ବଢ଼ିବ ବେକାରି ସଂଖ୍ୟା